Hindistan’da 13 yıl hapis cezasına çarptırılan üç Uygur gencinin kaderi, Keşmir’in en deneyimli insan hakları avukatlarından Muhammed Şafi Lassu’nun yıllar süren hukuki ve insani mücadelesiyle dünya kamuoyunun gündemine taşındı. Avukat Lassu’nun çabaları, yalnızca bir hukuk mücadelesi değil, aynı zamanda vicdan ve insanlık sınavı olarak değerlendiriliyor.
“Küçük Çocuklar Gibiydiler”
Üç kardeşin hayatındaki en önemli dönüm noktalarından biri, Avukat Muhammed Şafi Lassu’nun davayı üstlenmesi oldu. Lassu’yu bu karmaşık sürece iten unsur, yalnızca hukuki eksiklikler değil, davanın ardındaki derin insani trajediydi. Lassu, kardeşleri hapishanede ilk gördüğü anı, “Küçük çocuklar gibiydiler” sözleriyle anlatıyor.
Hapishane görevlilerinin gözlemlerine göre de gençlerin davranışları dikkat çekiciydi. Gardiyanlar, üç kardeşin birlikte oynadıklarını, zaman zaman tartışıp kısa sürede yeniden sakinleştiklerini belirterek, ruh hâllerinin çocukları andırdığını ifade etti. Bu durum, gençlerin yalnızca özgürlüklerini değil, masumiyetlerini ve manevi dünyalarını da kaybettiklerini gözler önüne seriyor.
Hukukun Ötesinde Kurulan Bir Bağ
On yılı aşkın süren hukuk mücadelesi boyunca, Avukat Lassu ile üç kardeş arasında profesyonel sınırları aşan güçlü bir insani bağ oluştu. Uygur Post’a konuşan Hindistan Uygur Derneği Başkanı Wasim Abdullah, Lassu’nun gençleri yılda bir veya iki kez cezaevinde ziyaret ettiğini aktardı.
Lassu’nun, kardeşlerin ilaç ve günlük ihtiyaçlarını kendi imkânlarıyla karşıladığı, ayrıca haftalık telefon görüşmeleriyle sağlık durumlarını ve davadaki gelişmeleri yakından takip ettiği belirtildi. Bu yaklaşım, davanın sadece hukuki değil, insani yönünü de ortaya koyuyor.
Soruşturmada Ciddi Hukuki Eksiklikler
Avukat Lassu’nun cezaevi kayıtları ve Hint-Tibet Sınır Polisi (ITBP) raporları üzerinde yaptığı detaylı incelemeler, davada ciddi usulsüzlükleri gün yüzüne çıkardı. İlk sorgulamaların tercüman olmadan yapıldığı, hazırlanan tutanakların gençlerin gerçek ifadeleriyle örtüşmediği tespit edildi.
Lassu’ya göre, mahkemeye sunulan deliller, üç gencin herhangi bir suçtan mahkûm edilmesi için hukuki açıdan yetersizdi. Ancak avukatı asıl endişelendiren nokta, kardeşlerin Çin’e iade edilmeleri hâlinde hayatlarının ciddi tehlike altında olacağı gerçeğinin dava sürecinde tamamen göz ardı edilmesiydi.

“Geri Göndermeme” İlkesi Vurgulandı
Bu risk nedeniyle Avukat Lassu, yerel ve merkezi makamlara çok sayıda dilekçe sundu. Kamu Güvenliği Yasası’na (PSA) karşı hazırlanan ve Adil Planet’te de yer alan 27 sayfalık dilekçe, mücadelenin en dikkat çeken aşamalarından biri oldu.
Dilekçede, Hindistan Anayasası’nın özgürlüğü koruyan hükümleri ve uluslararası hukukta yer alan “geri göndermeme” ilkesi temel alındı. Lassu, üç Uygur gencin Çin’e iadesinin hukuken mümkün olmadığını ayrıntılı şekilde ortaya koydu. Ancak bu dilekçeye de resmi bir yanıt verilmedi.
Üst Düzey Yetkililere Çağrı
Avukat Lassu, El Cezire’ye verdiği demeçte, üç Uygur’un Hindistan’da özgürce yaşamalarına izin verilmesi için üst düzey Hintli yetkililere mektuplar yazdığını açıkladı. Hindistan’ın hâlihazırda Tibetli, Afgan ve Rohingyalı 100 binden fazla mülteciye ev sahipliği yaptığını hatırlatan Lassu, aynı insani yaklaşımın bu üç genç için de gösterilmesini talep etti.
Çin’in Uygurlara yönelik baskıcı politikalarını kanıtlarıyla ortaya koyan Lassu, Başbakan’a yazdığı mektuplarda, iadenin “ölüme göndermek” anlamına geleceğini vurguladı. Tüm girişimlere rağmen bugüne kadar resmi makamlardan herhangi bir yanıt alınamadı.
Uluslararası Yardım Çağrıları da Sonuçsuz Kaldı
Radio Free Asia’ya konuşan Lassu, üç kardeş adına birçok Arap ülkesine resmi yardım talep mektupları gönderdiğini ve acil insani destek çağrısında bulunduğunu söyledi. Ancak bu girişimlerden de olumlu bir sonuç çıkmadı.
Üç Uygur gencin Hindistan hapishanelerinde süren belirsiz bekleyişi, uluslararası kamuoyunda insan hakları ve mülteci hukuku tartışmalarını yeniden gündeme taşıyor.

Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı / HABER MERKEZİ
UyghurHumanRights #HumanRights #PoliticalPrisoners #NonRefoulement #RefugeeRights #ArbitraryDetention #AsylumSeekers #InternationalLaw #UyghurRepression #UygurGençler #UygurDavasi #HindistanHapishaneleri #InsanHaklari #SiyasiTutuklular #MulteciHaklari #GeriGondermeme #UygurTurkleri #HukukMucadelesi
Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı Doğu Türkistan Haberleri, Türkistan İslam Partisi, Doğu Türkistan STK'lar Birliği, Dünya Uygur Kurultayı, Doğu Türkistan Alimleri Ulemaları Birliği,Doğu Türkistan Maarif Derneği, Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti, East Turkestan News, Turkestan Islamic Party, East Turkestan NGOs Union, World Uyghur Congress, East Turkestan Scholars Ulema Union,East Turkestan Education Association, East Turkestan Government in Exile