İnsan hakları savunucuları, ABD yönetiminin Çin’in Sincan bölgesindeki gözaltı kamplarını gizlice görüntüleyen Çinli aktivist Guan Heng hakkında planlanan sınır dışı kararını geri çektiğini açıkladı. Kararın, kamuoyunda artan tepkiler ve siyasi baskıların ardından alındığı belirtiliyor.
İki insan hakları aktivistinin verdiği bilgiye göre, ABD İç Güvenlik Bakanlığı, ülkeye yasa dışı yollarla giren Guan Heng’in başka bir ülkeye gönderilmesi yönündeki girişimlerini durdurdu. Aktivistler, Guan’ın sınır dışı edilmesi hâlinde, Çin yönetimi tarafından ağır cezalarla karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunmuştu.
Davayı yakından takip eden insan hakları avukatı Rayhan Asat, Guan’ın avukatına gönderilen resmi yazıda, Uganda’ya gönderilmesine yönelik talebin geri çekildiğinin bildirildiğini söyledi. Asat, Guan Heng’in iltica başvurusunun olumlu sonuçlanmasını beklediklerini ifade etti.
“Çin’de İnsan Hakları” adlı sivil toplum kuruluşunun genel direktörü Zhou Fengsuo da ABD yönetiminin karar değişikliğini doğruladı. Zhou, “Bu son derece sevindirici bir gelişme. Guan’ın hayatı açısından kritik bir dönüm noktası,” dedi.
İç Güvenlik Bakanlığı ise konuya ilişkin yorum talebine henüz yanıt vermedi. Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) kayıtlarına göre 38 yaşındaki Guan hâlen gözaltında bulunuyor. Avukatları, New York’taki ICE merkezinden kefaletle serbest bırakılması için hukuki girişimlerini sürdürüyor.
Guan Heng, 2020 yılında Çin’in Sincan bölgesinde bulunan ve Uygur Türkleri başta olmak üzere etnik azınlıkların tutulduğu iddia edilen gözaltı tesislerini gizlice görüntülemişti. İnsan hakları örgütleri, bu kamplarda yaklaşık 1 milyon kişinin alıkonulduğunu savunuyor. Çin hükümeti ise söz konusu tesislerin “mesleki eğitim merkezleri” olduğunu öne sürerek tüm suçlamaları reddediyor.
Çin’deyken görüntüleri yayımlamasının mümkün olmadığını düşünen Guan, 2021 yılında Hong Kong üzerinden Ekvador’a geçti. Ardından Bahamalar’a giden aktivist, burada temin ettiği küçük bir botla Florida kıyılarına doğru yola çıktı. Yaklaşık 23 saat süren tehlikeli yolculuğun ardından ABD’ye ulaştı.
ABD’ye vardıktan sonra Guan, kamplara ait video kayıtlarını YouTube üzerinden paylaşarak Sincan’daki uygulamalara dair yeni kanıtlar sundu. Ancak kısa süre sonra kimliği tespit edildi ve Çin’de yaşayan ailesinin devlet güvenlik birimleri tarafından sorguya alındığı bildirildi.
Sığınma talebinde bulunan Guan, New York eyaletinde sakin bir yaşam kurmaya çalışırken ağustos ayında ICE tarafından gözaltına alındı. Bu gelişme, insan hakları örgütlerinin ve ABD’li siyasetçilerin tepkisini çekti.
Kongre’ye bağlı Tom Lantos İnsan Hakları Komisyonu, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, Guan Heng’in Çin’in Uygurlara yönelik baskı politikalarını belgelemek için büyük riskler aldığını vurguladı ve kendisine ABD’de koruma sağlanması çağrısında bulundu.
Temsilciler Meclisi’nin Çin Komünist Partisi özel komitesinde görev yapan Demokrat milletvekili Raja Krishnamoorthi de İç Güvenlik Bakanı’na bir mektup göndererek Guan’ın serbest bırakılmasını ve iltica başvurusunun kabul edilmesini istedi. Krishnamoorthi, ABD’nin bu tür ihlalleri ifşa eden kişilere karşı “ahlaki bir sorumluluğu” olduğunu belirtti.
Doğu Türkistan Bülteni HABER AJANSI

Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı Doğu Türkistan Haberleri, Türkistan İslam Partisi, Doğu Türkistan STK'lar Birliği, Dünya Uygur Kurultayı, Doğu Türkistan Alimleri Ulemaları Birliği,Doğu Türkistan Maarif Derneği, Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti, East Turkestan News, Turkestan Islamic Party, East Turkestan NGOs Union, World Uyghur Congress, East Turkestan Scholars Ulema Union,East Turkestan Education Association, East Turkestan Government in Exile