Pazartesi , Şubat 16 2026

Hindistan Hapishanelerinde Unutulan Üç Uygur Kardeş: 13 Yıllık Belirsizlik

Zulümden kaçmak için yola çıkan üç Uygur kardeş, Hindistan sınırında yakalandı. Cezalarını tamamlamalarına rağmen yıllardır süren idari gözaltı, uluslararası insan hakları çevrelerinin tepkisini çekiyor.

Zulümden Kaçış Nubra Vadisi’nde Son Buldu

Doğu Türkistan’ın Qaghylik bölgesinden yola çıkan Adil, Abdul Khaliq ve Abdus Salam isimli üç Uygur kardeş, 13 gün süren zorlu bir yolculuğun ardından Hindistan’ın Ladakh bölgesindeki Nubra Vadisi’nde yakalandı. Hindistan-Tibet Sınır Polisi (ITBP) tarafından gözaltına alınan gençler, Sultan Choskur adlı bölgede tutuklandı.

Kardeşler, daha sonra verdikleri ifadelerde; bölgede artan siyasi baskılar, akrabalarının kaybolması ve sistematik hak ihlallerinin kendilerini bu tehlikeli kaçışa zorladığını anlattı.

Tercümansız Sorgu, Varsayımlara Dayalı Dosyalar

Yakalanmalarının ardından Leh kentine götürülen üç kardeş, yaklaşık iki ay boyunca ITBP tarafından sorgulandı. Ancak süreç boyunca tercüman bulunmadığı, ifadelerin yetkililerin gözlem ve varsayımlarına dayandırıldığı ortaya çıktı.

Radio Free Asia’nın aktardığına göre, ilk resmi tutanaklar gençlerin kendi beyanlarından çok, görevli memurların tahminlerine dayanıyordu. Mahkeme tarafından atanan avukatın da dil engeli yaşadığı bildirildi.

Yaş Tartışması: Belgelerle Gerçekler Çelişti

Davanın en dikkat çeken noktalarından biri, kardeşlerin yaşıyla ilgili çelişkiler oldu. Avukat Muhammed Şafi Lassu, El Cezire’ye yaptığı açıklamada kardeşlerin tutuklandıklarında 16, 18 ve 20 yaşında olduklarını söylediğini aktardı.

Buna karşın The Guardian ve diğer bazı medya kuruluşları, resmi belgelere dayanarak yaşları 20, 22 ve 23 olarak duyurdu. İnsan hakları savunucularına göre bu durum, yetkililerin varsayımlarının gençlerin kaderini belirlediğini gözler önüne serdi.

“Yasadışı Sınır Geçişi” Suçu ve Adil Yargılanma İhlali

17 Temmuz 2014’te Leh’te görülen davada kardeşler, “yasadışı sınır geçişi” suçlamasıyla 18 ay hapis cezasına çarptırıldı. Oxford İnsan Hakları Merkezi, duruşmada tercüman bulunmamasını adil yargılanma hakkının ihlali olarak değerlendirdi.

Hüküm verildiğinde kardeşler zaten yaklaşık bir yıldır gözaltındaydı ve normal şartlarda kısa süre içinde serbest bırakılmaları gerekiyordu.

Cezalar Bitti, Gözaltı Bitmedi

Ancak işler beklendiği gibi ilerlemedi. 2014 sonunda cezaları sona ermesine rağmen serbest bırakılmayan üç kardeş, bu kez Jammu ve Keşmir Kamu Güvenliği Yasası (PSA) kapsamında yeniden tutuklandı. PSA, yargılamasız uzun süreli gözaltılara izin vermesi nedeniyle uluslararası insan hakları örgütleri tarafından sıkça eleştiriliyor.

Gözaltı süreleri her altı ayda bir uzatıldı ve gençler “süresiz idari tutuklu” statüsüne geçirildi.

Hukukçular ve İnsan Hakları Savunucuları Tepkili

Keşmir’de eski üst düzey yetkili olan hukukçu Latif Zaman, yasanın amacının baskıdan kaçan siviller için kullanılmasının hukuka aykırı olduğunu belirtti. Avukat Lassu ise kardeşlerin cezalarını tamamladığını ve serbest bırakılmaları gerektiğini defalarca vurguladı.

Sığınma Talebi Reddedildi

Şubat 2016’da kardeşler, Çin’de Uygurlara yönelik baskıları gerekçe göstererek Hindistan İçişleri Bakanlığı’na resmi sığınma başvurusu yaptı. Ancak bu başvuru reddedildi ve Çin’e geri gönderilmeleri yönünde karar alındı.

Avukatlar ve insan hakları örgütlerinin yoğun tepkisi sayesinde sınır dışı işlemi bugüne kadar uygulanmadı.

Üç Olasılık, Bitmeyen Bekleyiş

Bugün üç kardeş; Hindistan’da serbest bırakılma, güvenli bir üçüncü ülkeye yerleştirilme ya da Çin’e iade edilme ihtimalleri arasında belirsiz bir bekleyiş sürdürüyor. Guardian’ın ulaştığı resmi belgelerde, “nihai karar verilene kadar süresiz gözaltı” ifadesi yer alıyor.

Yıllar geçtikçe dosya uluslararası gündemden düşerken, üç Uygur gencinin hikâyesi Hindistan hapishanelerinde unutulmaya devam ediyor.

Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı / HABER MERKEZİ

#Uyghurs #UyghurRefugees #FreeUyghurs #HumanRights #StopUyghurGenocide #RefugeeRights #JusticeForUyghurs #DetentionWithoutTrial #PoliticalAsylum #NonRefoulement #HumanRightsViolation #InternationalLaw #UyghursInIndia #IndiaPrisons #KashmirDetention #PublicSafetyAct #AsiaHumanRights

Ayrıca Kontrol Et

Çocuk İşçiliği Değil, Devlet Politikası: Çin’in Doğu Türkistan’da Uygur Çocuklarını Zorla Çalıştırma Gerçeği

Çocuk işçiliği, uluslararası hukukta açık ve tartışmasız biçimde suç olarak tanımlanır. Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları …