Çin hükümeti, Doğu Türkistan’ın tarihi dokusuna ve demografik yapısına yönelik tartışmalı adımlarına bir yenisini daha ekledi. Kaşgar vilayetine bağlı Kargılık (Yecheng) ilçesinin bölünmesiyle kurulan Senling İlçesi, bölgedeki Uygur nüfus yoğunluğunu kırmayı hedefleyen stratejik bir adım olarak değerlendiriliyor.
Kargılık Parçalanıyor: Senling İlçesi Resmen Kuruldu
26 Mart 2026 tarihinde yapılan resmi açıklamaya göre, Sincan Uygur Özerk Bölgesi hükümeti, ÇKP Merkezi Komitesi ve Devlet Konseyi’nin onayıyla Senling İlçesi’nin (岑岭县) kurulduğunu duyurdu. Yeni ilçenin idari merkezi ise sembolik bir anlam taşıyan ve “Yeni Çin” anlamına gelen “Xinhua Kasabası” olarak belirlendi.
Gözlemciler, bu isim değişikliğini ve idari yeniden yapılandırmayı, yerel Uygur kimliğinin Mandarin terminolojisiyle silinmesi çabası olarak nitelendiriyor.
Demografik Mühendislik: Uygur Kaleleri Hedefte
Kargılık, on yıllardır bölgedeki Uygur entelektüel ve kültürel yaşamının kalbi konumundaydı. Ancak Pekin’in son hamlesi, bu demografik yapıyı kökten değiştirmeyi amaçlıyor. Tarihsel veriler, bölgedeki Uygur ağırlığını açıkça ortaya koyuyor:
1997: Uygur nüfusu %93, Han Çinlisi nüfusu sadece %6.
2015: 519 binlik nüfusun 490 bini Uygurlardan oluşuyordu.
2018: Tüm baskı politikalarına rağmen Uygurlar nüfusun %91’ini korumayı başardı.
Uzmanlara göre, Senling gibi düşük nüfuslu (yaklaşık 5.500 kişi) yeni birimlerin oluşturulması, devlet destekli Han Çinlisi göçü için uygun bir altyapı hazırlıyor.
“İdari Silme” Politikası Yayılıyor
Bu adım, bölgede ilk kez uygulanmıyor. 2024 yılının sonlarında Hotan vilayetinde kurulan He’an ve Hekang ilçeleri de benzer bir stratejinin parçasıydı. Pekin yönetimi; toplama kampları ve yüksek teknolojik gözetim ağlarının yanı sıra, şimdi de “idari yeniden bölgeleme” yöntemini kullanarak Uygur halkının coğrafi izlerini silmeye çalışıyor.
Kültürel Miras ve Tarihi Bağlar Koparılıyor
Kargılık; Abdulhakim Han Mahdum gibi dünyaca ünlü dini alimlerin ve pek çok düşünürün vatanı olması sebebiyle manevi bir öneme sahip. Haritaların yeniden çizilmesi ve yabancı isimlerin dayatılması, halkın atalarından kalan topraklarla olan bağını koparma girişimi olarak yorumlanıyor.
Uzman Görüşü: “Bu yeni idari sınırlar, ‘kentsel gelişim’ adı altında yerli çoğunluğun kontrol edilebilir bir nüfusla değiştirilmesini hedefleyen kültürel asimilasyon sürecinin son aşamasıdır.”
Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı / HABER MERKEZİ
Doğu Türkistan Haberleri | Uygur Türkleri | Doğu Türkistan Bülteni Doğu Türkistan Haberleri, Analiz ve Güncel Gelişmeler
