Bir Yıldır Haber Yok: Zorla Geri Gönderilen 40 Uygur’un Akıbeti Belirsiz
Birleşmiş Milletler insan hakları uzmanları, Tayland tarafından 27 Şubat 2025’te Çin’e zorla gönderilen 40 Uygur mültecinin kaderi hakkında ciddi endişelerini dile getirdi. Uzmanlar, bir yıl geçmesine rağmen bu kişilerin nerede olduğu ve durumları hakkında hâlâ bilgi bulunmadığını açıkladı.
Uluslararası Hukuk ve İnsan Hakları İhlalleri
BM uzmanları, Tayland’ın bu mültecileri, Pekin’den gelen baskılar altında ve uluslararası hukukun “geri göndermeme” ilkesine aykırı olarak sınır dışı ettiğini belirtti. Gönderilen kişiler, geri iade edilmeden önce on yılı aşkın bir süre boyunca Bangkok’taki Suan Phlu Göçmen Gözaltı Merkezi’nde tecrit edilmişti.
Uzmanlar, yaşanan kaybolmaların “etnik ve dini azınlıkları hedef alan daha geniş bir uluslararası baskı modelini” yansıttığını vurguladı. Aileler, gözaltı yerlerinin teyidini veya akrabalarının hayatta olduğuna dair herhangi bir bilgiye ulaşamadı.
Çin’in Engellemeleri ve Hesap Verebilirlik Eksikliği
BM yetkilileri, Çin’in tutuklulara bağımsız ve özel erişimi sürekli engellediğini eleştirdi. Ailelerin gözetim altında tutulması ve sindirilmesi, ciddi insan hakları ihlallerinin denetimsiz şekilde sürmesine yol açıyor. Uzmanlar, “Hukuki erişimin engellenmesi ve ailelerin susturulması, ciddi insan hakları ihlallerinin denetimsiz bir şekilde yaşanabileceği bir ortam yaratır. Adalet sessizlik içinde sağlanamaz,” dedi.
Yetkililere Çağrı
Uzmanlar, Çin’i 40 kişinin güvenliğini garanti altına almaya ve bağımsız gözlemcilere erişim izni vermeye çağırdı. Tayland ve diğer devletler de, Uygurların Çin’e zorla geri gönderilmesini sonlandırmaya davet edildi.
Tayland’ın Geçmişteki Geri Gönderimi Tepki Çekmişti
27 Şubat 2025 tarihinde Tayland yönetimi, yaklaşık 10 yıl boyunca göç merkezinde tutulan en az 40 Uygur’u Çin’e göndermişti. Uluslararası insan hakları örgütleri bu kararı sert bir şekilde eleştirmiş, geri gönderilenlerin Çin’de ciddi insan hakları ihlallerine maruz kalabileceği uyarısında bulunmuştu.
Birleşmiş Milletler uzmanları, Tayland’ın bu kişileri Çin’e iade etme planlarını “insanlık dışı ve işkenceye götürme riski oluşturacak” olarak nitelendirerek uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurgulamıştı.
Yeni Gelişme: 5 Uygur Türkünün Durumu
Şimdi ise Tayland göç merkezinde hâlâ tutulan yaklaşık 5 Uygur Türkünün Çin’e iadesi konusundaki hareketlilik haber kaynakları tarafından duyuluyor. Gelişmenin detayları devlet yetkilileri tarafından henüz resmi olarak teyit edilmemiş olsa da, hak savunucuları ve diaspora temsilcileri bu durumu “son derece kritik ve tehlikeli” olarak değerlendiriyor.
Bu kişilerin uzun süredir Tayland’da tutuldukları, sınır dışı edilmeleri veya başka bir ülkeye yerleştirilmeleri için uluslararası örgütlerin müdahalesine ihtiyaç duyulduğu belirtiliyor.

Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı / HABER MERKEZİ
#Uygur #DoğuTürkistan #40UygurNerede #İnsanHakları #Zorlaİade #NonRefoulement #Tayland #Çin #UluslararasıHukuk #Adalet #Uyghurs #EastTurkistan #HumanRights #ForcedRepatriation #NonRefoulement #Thailand #China #UyghurCrisis #InternationalLaw #Justice
Doğu Türkistan Bülteni Haber Ajansı Doğu Türkistan Haberleri, Türkistan İslam Partisi, Doğu Türkistan STK'lar Birliği, Dünya Uygur Kurultayı, Doğu Türkistan Alimleri Ulemaları Birliği,Doğu Türkistan Maarif Derneği, Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti, East Turkestan News, Turkestan Islamic Party, East Turkestan NGOs Union, World Uyghur Congress, East Turkestan Scholars Ulema Union,East Turkestan Education Association, East Turkestan Government in Exile